Γιατί το παιχνίδι προωθεί τη μάθηση!

Δυστυχώς στην ζωή μας δεν παίζουμε αρκετά. Το παιχνίδι είναι κάτι πολύ περισσότερο από απλή διασκέδαση. Το παιχνίδι επηρεάζει σημαντικά την βιολογική και πνευματική μας ανάπτυξη καθώς και τη δημιουργικότητα μας. Μέσω του παιχνιδιού, τόσο τα παιδιά όσο και οι ενήλικες μπορούν να αναπτύξουν μοναδικές δεξιότητες, όπως αυτές της πολύπλευρης σκέψης, της φαντασίας, της προσαρμοστικότητας, της κοινωνικότητας κ.α.  

Το παιχνίδι έχει αναγνωριστεί ως ένα από τα κυρίαρχα συναισθηματικά εργαλεία των ζώων συμπεριλαμβανομένου και του ανθρώπου.

Η μάθηση μέσα από το παιχνίδι μπορεί να είναι ιδιαίτερα ελκυστική αλλά και αποτελεσματική.

Παρακάτω θα δούμε πως το παιχνίδι  προωθεί τη μάθηση.

1. Το παιχνίδι χαλαρώνει τον εγκέφαλο μας και αυτόματα μας καθιστά πιο άνετους στο να πάρουμε ρίσκα και να πειραματιστούμε. Ως ενήλικες συχνά γινόμαστε ιδιαίτερα προσεκτικοί σχετικά με το τι θα πουν οι άλλοι για εμάς. Ο φόβος του λάθους ή της κοινωνικής απόρριψης αναστέλλει τη δημιουργική μας έκφραση. Το παιχνίδι διώχνει τις όποιες αναστολές υπάρχουν και προωθεί την δράση.
    
2. Το παιχνίδι εισάγει τα στοιχεία της πρόκλησης και της ανταμοιβής. Η ανταμοιβή πυροδοτεί την απελευθέρωση ντοπαμίνης στον εγκέφαλο μας, την οποία ο καθηγητής David Linden αποκαλεί "Πυξίδα της Ευχαρίστησης". Η ντοπαμίνη αυξάνει το εσωτερικό κίνητρο και την επιθυμία μας για μάθηση. Όταν τα αποτελέσματα του παιχνιδιού είναι αβέβαια και ο εγκέφαλος μας είναι απασχολημένος με το να προσπαθεί να προβλέψει εάν κερδίσει ή εάν χάσει, τότε παράγει περισσότερη ντοπαμίνη γεγονός που μας κάνει να γινόμαστε ακόμα πιο προσηλωμένοι στη δραστηριότητα την οποία συμμετέχουμε. Επίσης ο μηχανισμός αυτός μετατρέπει το παιχνίδι της μάθησης σε μία ευχάριστη εμπειρία δίνοντάς μας κίνητρο να συνεχίσουμε.

3. Το παιχνίδι μας βοηθά να μπούμε σε κατάσταση ροής. Σύμφωνα με τον ψυχολόγο Mihály Τσικτσεμάιλ, για να επιτευχθεί η κατάσταση ροής,  χρειάζεται μια προσεκτική ισορροπία μεταξύ του επιπέδου της πρόκλησης και των δεξιοτήτων του συμμετέχοντα, καθώς και η άμεση ανατροφοδότηση αυτών. Το παιχνίδι μας επιτρέπει να δημιουργήσουμε αυτά τα επίπεδα πρόκλησης και να τεστάρουμε την πρόοδό μας σε αυτά.

4. Το παιχνίδι μας προετοιμάζει για το απροσδόκητο και ενθαρρύνει την ευελιξία και την προσαρμοστικότητα. Μπορούμε να αλλάξουμε ρόλους και ταυτότητα, π.χ μέσα από ένα avatar, να σκεφτούμε πιθανά σενάρια και να καταλήξουμε σε πιο δημιουργικές λύσεις. Μέσα από τα παιχνίδια ρόλων, μπορούμε να βρεθούμε αντιμέτωποι με διαφόρων ειδών εμπειρίες και συναισθήματα, να μάθουμε να κατανοούμε καλύτερα νέες προοπτικές και να είμαστε έτοιμοι να δώσουμε λύσεις σε υποθετικά προβλήματα προτού αυτά προκύψουν στην πραγματική ζωή.

Το παιχνίδι οδηγεί σε γνώση. Το παιχνίδι είναι μια τελετουργία με σύνολα κανόνων και σεναρίων. Όπως κάθε τελετουργικό, το παιχνίδι δημιουργεί προσδοκίες για ένα ορισμένο είδος της συμπεριφοράς και ζητά από τον εγκέφαλο για να δώσει εντολές σύμφωνα με τις προσδοκίες αυτές. Μπορούμε να εξασκηθούμε και να γίνουμε καλύτεροι μέσα από το παιχνίδι. Με αυτόν τον τρόπο το παιχνίδι μας προσφέρει ένα διασκεδαστικό τρόπο για να αναπτύξουμε δεξιότητες .

 

πηγή: mathemagenesis

Οι 5 δεξιότητες που αναπτύσσουν τα παιδιά μέσω της τέχνης!

Τα παιδιά ασχολούνται από πολύ μικρή ηλικία με τις τέχνες. Ζωγραφίζουν, τραγουδούν, χορεύουν και το διασκεδάζουν με την ψυχή τους. Η τέχνη είναι ένας τρόπος έκφρασης για τα παιδιά, που έχει τεράστια θετική επίδραση στην ανάπτυξή τους, αφού διεγείρει τη δημιουργικότητά τους, χτίζει την αυτοπεποίθηση και καλλιεργεί τις διάφορες δεξιότητές τους.

Οι 5 δεξιότητες που αναπτύσσουν τα παιδιά μέσω της τέχνης είναι οι εξής:

Κοινωνικότητα: Με το να μοιράζονται υλικά και να συνεργάζονται για να φτιάξουν μια κατασκευή, τα παιδιά μαθαίνουν να περιμένουν τη σειρά τους, να διαπραγματεύονται και να δουλεύουν σε ομάδα.

Γνωστική ανάπτυξη: Από την αρχή που ανακαλύπτουν τις αισθήσεις τους (πχ την αίσθηση του μαρκαδόρου που γλιστράει στο χαρτί, τη μυρωδιά της μπογιάς), το να παίρνουν αποφάσεις (πχ τι να ζωγραφίσουν, τι χρώματα θα χρησιμοποιήσουν), το να λύνουν προβλήματα (πχ πώς να κολλήσουν 2 υλικά σε μια χειροτεχνία), η τέχνη μαθαίνει στα παιδιά να σκέφτονται και να προβληματίζονται.

Έκφραση: Η τέχνη είναι μια μορφή γλώσσας. Πριν ακόμα αρχίσουν να γράφουν και να επικοινωνούν λεκτικά, τα παιδιά μπορούν να πουν τις ιστορίες τους και να εκφράσουν τι σκέφτονται και αισθάνονται απλά ζωγραφίζοντας στο χαρτί.

Κινητική ανάπτυξη: Οι μικρές κινήσεις των δακτύλων, των χεριών και των καρπών που κάνουν ώστε να κρατήσουν το μαρκαδόρο ή το πινέλο και να ζωγραφίσουν ή για να παίξουν με πλαστελίνη, βοηθούν στην ανάπτυξη των κινητικών δεξιοτήτων των νεαρών παιδιών, ενώ οι μεγάλες κινήσεις που κάνουν για να ζωγραφίσουν σε μεγάλη επιφάνεια, όπως σε ένα μεγάλο χαρτί στο πάτωμα, αναπτύσσουν τους μύες τους.

Εφευρετικότητα: Όταν τα παιδιά ενθαρρύνονται να δοκιμάσουν και να τολμήσουν να προσπαθήσουν καινούρια πράγματα σε μια δημιουργική διαδικασία, αναπτύσσουν την αίσθηση της καινοτομίας, που είναι τεράστιας σημασίας στην ζωή και την εργασία.

Πηγή: www.babyads.gr

Η σημασία του παιχνιδιού στην ανάπτυξη του παιδιού!

Το παιχνίδι αποτελεί μια βασική δραστηριότητα στη ζωή του παιδιού. Παίζει καθοριστικό ρόλο στη σωματική, την ψυχοσυναισθηματική, την κοινωνική και τη γνωστική του ανάπτυξη. Μέσα από το παιχνίδι το παιδί έχει την δυνατότητα να δράσει ελεύθερα, να ζήσει σε ένα κόσμο φανταστικό που μπορεί να εξουσιάσει, να εκφράσει τα συναισθήματα του, να μάθει τον εαυτό του και τους ανθρώπους γύρω του να εξερευνήσει το περιβάλλον του.

Πιο συγκεκριμένα, το παιχνίδι συμβάλλει στη σωματική ανάπτυξη του παιδιού. Για να μιλήσουμε με ιατρικούς όρους – μπορεί να πεισθείτε πιο εύκολα (!) – με το παιχνίδι η κυκλοφορία του αίματος γίνεται ταχύτερη και ο μεταβολισμός πληρέστερος. Ταυτόχρονα, ενδυναμώνεται το νευρικό σύστημα, ασκείται ο οργανισμός του παιδιού και τελειοποιούνται τα μέλη του σώματος. Βελτιώνεται η μυϊκή δύναμη, η ευκαμψία των αρθρώσεων και του σώματος, η ευλυγισία, η ακρίβεια και η χάρη των κινήσεων, η επιδεξιότητα, η αντοχή στην κόπωση, η ισορροπία κλπ.

Την ίδια στιγμή που συντελούνται όλα αυτά στο σώμα και τον οργανισμό του παιδιού, επηρεάζεται και η πνευματική λειτουργία. Μεγάλοι θεωρητικοί υποστηρίζουν, ότι το παιχνίδι προκαλεί στο παιδί μια πραγματική εσωτερική ανάγκη για άσκηση της νοημοσύνης και της περιέργειάς του. Αναπτύσσει την ικανότητα αναπαράστασης, το συμβολισμό, τη μίμηση και τη φαντασία. Οι λειτουργίες αυτές αναγκάζουν το παιδί να επιστρατεύσει τη μνήμη του για να θυμηθεί και να συνδέσει τα γεγονότα λογικά. Ακόμη, με το παιχνίδι υπάρχει μια σταδιακή μετακίνηση από ασυνείδητες και παρορμητικές πράξεις σε συνειδητές, προμελετημένες πράξεις και ταυτόχρονα εξασκείται και συντελείται η αντιστροφή της ακολουθίας «πράξη – λόγος – σκέψη» σε «σκέψη – λόγος – πράξη».

Επίσης, το παιχνίδι θεωρείται συνυφασμένο με τις διαδικασίες συγκρότησης του εαυτού. Η μετάβαση από το μοναχικό παιχνίδι στο συλλογικό ή στο παιχνίδι με κανόνες, περιγράφει την πορεία από την τοποθέτηση του εαυτού σε υποθετικές καταστάσεις, μέσω της ερμηνείας κοινωνικών ρόλων, έως την τοποθέτηση του εαυτού στη θέση του άλλου με την ταυτόχρονη ερμηνεία του ρόλου του εαυτού. Μέσα από το ομαδικό παιχνίδι, καλλιεργεί ηθικές αξίες όπως την υπομονή στο να περιμένει τη σειρά του, την υποχώρηση όταν δεν μπορεί να έχει αυτό που θέλει, τον σεβασμό προς τους φίλους του, μαθαίνει να συμβιώνει την ώρα του παιχνιδιού μέσα στα όρια που τα ίδια έχουν ορίσει. Μαθαίνει έννοιες όπως η συνεργασία, το μοίρασμα, η αυτοπειθαρχία, η εκτίμηση. Μέσω του ομαδικού παιχνιδιού το παιδί το μαθαίνει να συνυπάρχει αρμονικά με τους άλλους και να βρίσκει τρόπους επίλυσης των διαφορών συγκρούσεων που μπορούν να προκύψουν κατά τη διάρκεια του παιχνιδιού. Καλείται να αποδεχτεί και να τηρήσει, αφού το αντίθετο θα οδηγήσει σε κάποια «ποινή».

Σημαντική είναι και η επίδραση που ασκεί το παιχνίδι στη συναισθηματική ανάπτυξη του παιδιού. Με την επιτυχία και προβολή που αποκτά το παιδί μέσω του παιχνιδιού, βελτιώνει την εικόνα για τον εαυτό του, ξεπερνά τις αναστολές του, αυξάνει την αυτοπεποίθησή του και αναπτύσσει σεβασμό για την προσωπικότητα των άλλων. Επίσης, το παιχνίδι πολλές φορές λειτουργεί λυτρωτικά σε καταστάσεις της καθημερινότητάς του που το φορτίζουν με στρες, ένταση, θυμό.

Πολλές το παιχνίδι θεωρείται χαμένος χρόνος από τους δασκάλους, τους καθηγητές ή τους γονείς. Στην πραγματικότητα είναι αναπόσπαστο και απαραίτητο στοιχείο για την ανάπτυξη και τη ζωή του παιδιού. Μάλιστα, η απουσία του παιχνιδιού από τη ζωή του παιδιού, θα μπορούσε να συνδεθεί με φτωχές κινητικές δεξιότητες, χαμηλά επίπεδα φυσικής δραστηριότητας, μειωμένη ικανότητα διαχείρισης στρεσογόνων καταστάσεων, μειωμένες κοινωνικές δεξιότητες, οι οποίες είναι πιθανό να οδηγήσουν σε δυσκολίες στη διαχείριση κοινωνικών καταστάσεων, επίλυση συγκρούσεων, θέματα διαφορετικότητας, θέματα αυτοεκτίμησης, θέματα αποτυχίας κλπ.

Έτσι, λοιπόν, το καλύτερο που έχουμε να κάνουμε είναι όχι απλά να επιτρέψουμε στο παιδί να παίζει, αλλά να αφήσουμε τη μαγεία του παιχνιδιού να μας συνεπάρει. Να ζηλέψουμε και να μάθουμε από την απόλαυση και τη λαχτάρα που έχουν τα παιδιά για το παιχνίδι!

Πηγή: www.4disabled.gr